Evangile de Jésus-Christ selon saint Luc - Chapitre 8
Chapitre : 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24
Chapitre 8
Ensuite, il arriva que Jésus, passant à travers villes et villages, proclamait et annonçait la Bonne Nouvelle du règne de Dieu. Les Douze l’accompagnaient, Lc 8, 1 : Da c’houde, Jezuz a rae hent a-dreuz kêrioù ha bourc’hioù en ur brezeg hag en ur embann keloù mat Rouantelezh Doue. Gantañ e oa an Daouzek,
ainsi que des femmes qui avaient été guéries de maladies et d’esprits mauvais : Marie, appelée Madeleine, de laquelle étaient sortis sept démons, Lc 8, 2 : hag un nebeut merc’hed, bet pareet diouzh speredoù-drouk ha diouzh gwanderioù : Mari lesanvet Madalen, hag a oa aet seizh diaoul diouti,
Jeanne, femme de Kouza, intendant d’Hérode, Suzanne, et beaucoup d’autres, qui les servaient en prenant sur leurs ressources. Lc 8, 3 : ha Ioanna, gwreg Kousa, merour Herodez, ha Suzanna, ha kalz a re all a roe skoazell dezho diwar o feadra.
Comme une grande foule se rassemblait, et que de chaque ville on venait vers Jésus, il dit dans une parabole : Lc 8, 4 : Evel m’en em zastume ur bobl vras a dud, ha ma tereded d’e gaout eus a bep kêr, e lavaras dre barabolenn :
« Le semeur sortit pour semer la semence, et comme il semait, il en tomba au bord du chemin. Les passants la piétinèrent, et les oiseaux du ciel mangèrent tout. Lc 8, 5 : « An hader a yeas er-maez da hadañ e had. Ha tra ma hade, un darn a gouezhas a-hed an hent : mac’het e voent dindan an treid ha debret gant laboused an neñv ;
Il en tomba aussi dans les pierres, elle poussa et elle sécha parce qu’elle n’avait pas d’humidité. Lc 8, 6 : darn all a gouezhas war ar roc’h, hag a-vec’h diwanet e tisec’hjont dre n’o devoa ket a c’hlebor ;
Il en tomba aussi au milieu des ronces, et les ronces, en poussant avec elle, l’étouffèrent. Lc 8, 7 : darn all a gouezhas e-mesk an drein, hag an drein o kreskiñ a-unan ganto o mougas ;
Il en tomba enfin dans la bonne terre, elle poussa et elle donna du fruit au centuple. » Disant cela, il éleva la voix : « Celui qui a des oreilles pour entendre, qu’il entende ! » Lc 8, 8 : ha darn all a gouezhas en douar mat, hag o vezañ diwanet, e taoljont frouezh kant gwech o c’hement all ». O lavarout se e youc’he : « Ra glevo an hini en deus divskouarn da glevout ! »
Ses disciples lui demandaient ce que signifiait cette parabole. Lc 8, 9 : E ziskibien a c’houlennas outañ petra a dalveze an heñveladur-se.
Il leur déclara : « À vous il est donné de connaître les mystères du royaume de Dieu, mais les autres n’ont que les paraboles. Ainsi, comme il est écrit : Ils regardent sans regarder, ils entendent sans comprendre. Lc 8, 10 : Eñ a respontas : « Deoc’h eo bet roet anavezout misterioù Rouantelezh Doue, d’ar re all avat, dindan heñveladurioù, ma chomint hep gwelout goude sellout, hag hep kompren goude klevout.
Voici ce que signifie la parabole. La semence, c’est la parole de Dieu. Lc 8, 11 : Setu eta petra a dalvez an heñveladur : an had eo Komz Doue.
Il y a ceux qui sont au bord du chemin : ceux-là ont entendu ; puis le diable survient et il enlève de leur cœur la Parole, pour les empêcher de croire et d’être sauvés. Lc 8, 12 : Ar re a zo a-hed an hent eo ar re a glev, nemet e teu an diaoul goude-se hag e lam kuit ar Gomz diouzh o c’halonoù, gant aon na vefent salvet o krediñ.
Il y a ceux qui sont dans les pierres : lorsqu’ils entendent, ils accueillent la Parole avec joie ; mais ils n’ont pas de racines, ils croient pour un moment et, au moment de l’épreuve, ils abandonnent. Lc 8, 13 : Ar re a zo war ar vein eo ar re a glev ar Gomz hag he degemer gant levenez, nemet ar re-mañ n’o deus ket gwrizioù : krediñ a reont evit ur pennad, hogen da goulz an temptadur e tec’hont.
Ce qui est tombé dans les ronces, ce sont les gens qui ont entendu, mais qui sont étouffés, chemin faisant, par les soucis, la richesse et les plaisirs de la vie, et ne parviennent pas à maturité. Lc 8, 14 : Ar pezh a zo kouezhet e-mesk an drein, ar re-se eo ar re o deus klevet, met o tremen a-dreuz da brederioù, pinvidigezhioù ha plijadurezhioù ar vuhez e vezont mouget ha ne dizhont ket dougen frouezh.
Et ce qui est tombé dans la bonne terre, ce sont les gens qui ont entendu la Parole dans un cœur bon et généreux, qui la retiennent et portent du fruit par leur persévérance. Lc 8, 15 : Ar pezh avat a zo en douar mat, ar re-se eo ar re a glev ar Gomz gant ur galon laouen ha mat, a vir anezhi hag a daol frouezh dre o dalc’husted.
Personne, après avoir allumé une lampe, ne la couvre d’un vase ou ne la met sous le lit ; on la met sur le lampadaire pour que ceux qui entrent voient la lumière. Lc 8, 16 : Den ebet n’enaou ul lamp evit e guzhat dindan ul lestr pe dindan ur gwele ; hogen war ur c’hantolor lakaer anezhañ, d’ar re a zeu e-barzh da welout ar gouloù.
Car rien n’est caché qui ne doive paraître au grand jour ; rien n’est secret qui ne doive être connu et venir au grand jour. Lc 8, 17 : N’eus netra kuzhet na vo ket dizoloet ; na netra disgwel na vo ket diskuliet ha lakaet a-wel d’an holl.
Faites attention à la manière dont vous écoutez. Car à celui qui a, on donnera ; et à celui qui n’a pas, même ce qu’il croit avoir sera enlevé. » Lc 8, 18 : Taolit evezh eta penaos e selaouit, rak an neb en deus e vo roet dezhañ, hag an neb n’en deus ket e vo lamet digantañ zoken ar pezh a gav dezhañ kaout en e gerz ».
La mère et les frères de Jésus vinrent le trouver, mais ils ne pouvaient pas arriver jusqu’à lui à cause de la foule. Lc 8, 19 : Dont a reas e vamm hag e vreudeur d’e gaout, ha n’hellent ket mont betek ennañ en abeg d’an engroez.
On le lui fit savoir : « Ta mère et tes frères sont là dehors, qui veulent te voir. » Lc 8, 20 : Ma voe kemennet dezhañ : « Da vamm ha da vreudeur a zo er-maez, hag e klaskont da welout ».
Il leur répondit : « Ma mère et mes frères sont ceux qui écoutent la parole de Dieu et la mettent en pratique. » Lc 8, 21 : Met eñ a respontas dezho : « Va mamm ha va breudeur, ar re-se int, ar re a selaou Komz Doue hag a ra diouti ».
Un jour, Jésus monta dans une barque avec ses disciples et il leur dit : « Passons sur l’autre rive du lac. » Et ils gagnèrent le large. Lc 8, 22 : Un deiz e c’hoarvezas gantañ pignat en ur vag gant e ziskibien hag e lavaras dezho : « Treizhomp war an tu all d’al Lenn ». Hag ez ejont war-zu ar maez.
Pendant qu’ils naviguaient, Jésus s’endormit. Une tempête s’abattit sur le lac. Ils étaient submergés et en grand péril. Lc 8, 23 : E-pad ma treizhent, e vanas kousket. Hag e kouezhas ur barr-avel war al Lenn ; ar vag a oa karget gant an dour hag en argoll e oant.
Les disciples s’approchèrent et le réveillèrent en disant : « Maître, maître ! Nous sommes perdus ! » Et lui, se réveillant, menaça le vent et les flots agités. Ils s’apaisèrent et le calme se fit. Lc 8, 24 : Hag i da dostaat ha d’e zihuniñ : « Mestr, Mestr, emezo, emaomp o vont da goll ». Hag eñ o tihuniñ a c’hourdrouzas d’an avel ha da drefu ar mor : sioulaat a reas hag e teuas kalmijenn.
Alors Jésus leur dit : « Où est votre foi ? » Remplis de crainte, ils furent saisis d’étonnement et se disaient entre eux : « Qui est-il donc, celui-ci, pour qu’il commande même aux vents et aux flots, et que ceux-ci lui obéissent ? » Lc 8, 25 : Neuze e lavaras dezho : « Pelec’h emañ ho feiz ? » Spontet ha sebezet e oant hag e lavarent kenetrezo : « Piv eo hemañ pa c’hourc’hemenn d’an avelioù ha zoken d’an dour ha pa sentont outañ ? »
Ils abordèrent au pays des Géraséniens, qui est en face de la Galilée. Lc 8, 26 : Douarañ a rejont e Bro-C’herasa a zo rag-enep da Vro-C’halilea.
Comme Jésus descendait à terre, un homme de la ville, qui était possédé par des démons, vint à sa rencontre. Depuis assez longtemps il ne mettait pas de vêtement et n’habitait pas dans une maison, mais dans les tombeaux. Lc 8, 27 : Ha pa voe diskennet d’an douar, e teuas war-arbenn dezhañ un den eus kêr a oa drouk-speredet ; pell amzer a oa n’en devoa douget gwiskamant ebet, ne veve ket en un ti, hogen er bezioù.
Voyant Jésus, il poussa des cris, tomba à ses pieds et dit d’une voix forte : « Que me veux-tu, Jésus, Fils du Dieu très-haut ? Je t’en prie, ne me tourmente pas. » Lc 8, 28 : O welout Jezuz, e krogas da leuskel kriadennoù hag o kouezhañ ouzh e dreid e lavaras gant ur vouezh kreñv : « Petra 'glaskez ouzhin, Jezuz, Mab an Doue meurbet-uhel ? Me az ped, n’am bourev ket ».
En effet, Jésus commandait à l’esprit impur de sortir de cet homme, car l’esprit s’était emparé de lui bien des fois. On le gardait alors lié par des chaînes, avec des entraves aux pieds, mais il rompait ses liens et le démon l’entraînait vers les endroits déserts. Lc 8, 29 : Rak Jezuz a c’hourc’hemenne d’ar spered hudur mont er-maez eus an den-se. Meur a wech e oa bet taget gant ar spered-se, ha daoust ma veze ereet gant chadennoù ha dalc’het gant hualoù, e torre e ereoù, hag an diaoul a gase anezhañ d’ar gouelec’hioù.
Jésus lui demanda : « Quel est ton nom ? » Il répondit : « Légion ». En effet, beaucoup de démons étaient entrés en lui. Lc 8, 30 : Jezuz a c’houlennas outañ : « Peseurt anv ac’h eus-te ? » Hag e respontas : « Armead », emezañ, rak aet e oa ennañ kalz a speredoù drouk.
Et ces démons suppliaient Jésus de ne pas leur ordonner de s’en aller dans l’abîme. Lc 8, 31 : Hag e aspediñ a raent evit na c’hourc’hemennje ket dezho distreiñ d’an islonk.
Or, il y avait là un troupeau de porcs assez important qui cherchait sa nourriture sur la colline. Les démons supplièrent Jésus de leur permettre d’entrer dans ces porcs, et il le leur permit. Lc 8, 32 : Hag eno e oa ur bagad bras a voc’h o peuriñ war ar menez. E aspediñ a rejont evit ma-z aotreje dezho mont e-barzh ar re-se, hag ez aotreas dezho.
Ils sortirent de l’homme et ils entrèrent dans les porcs. Du haut de la falaise, le troupeau se précipita dans le lac et s’y noya. Lc 8, 33 : An drouksperedoù o vont er-maez eus an den da antren e-barzh ar moc’h ; hag ar bagad d’en em strinkañ diwar an tornaod e dour al Lenn, ma voent beuzet.
Voyant ce qui s’était passé, les gardiens du troupeau prirent la fuite ; ils annoncèrent la nouvelle dans la ville et dans la campagne, Lc 8, 34 : O welout petra a oa c’hoarvezet, e tec’has ar vesaerien kuit, hag e tegemennjont ar c’heloù-se e kêr ha war ar maezioù.
et les gens sortirent pour voir ce qui s’était passé. Arrivés auprès de Jésus, ils trouvèrent l’homme que les démons avaient quitté ; il était assis, habillé, et revenu à la raison, aux pieds de Jésus. Et ils furent saisis de crainte. Lc 8, 35 : Deredek a reas an dud da welout hag e teujont da gaout Jezuz. Kavout a rejont an den ma oa aet an diaouled er-maez anezhañ, gwisket ha gant e skiant-vat, en e goazez ouzh treid Jezuz, ha spontet e voent.
Ceux qui avaient vu leur rapportèrent comment le possédé avait été sauvé. Lc 8, 36 : An testoù a zanevellas dezho penaos e oa bet pareet an den drouksperedet.
Alors toute la population du territoire des Géraséniens demanda à Jésus de partir de chez eux, parce qu’ils étaient en proie à une grande crainte. Jésus remonta dans la barque et s’en retourna. Lc 8, 37 : Neuze holl dud Bro-C’herasa a c’houlennas ouzh Jezuz mont diouto, rak ur spont bras a oa aet enno. Pignat a reas er vag evit mont en-dro war e giz.
L’homme que les démons avaient quitté lui demandait de pouvoir être avec lui. Mais Jésus le renvoya en disant : Lc 8, 38 : Met an den hag a oa aet an diaouled er-maez anezhañ, e bede d’e lezel da chom gantañ. Met Jezuz a guitaas dioutañ en ur lavarout dezhañ :
« Retourne chez toi et raconte tout ce que Dieu a fait pour toi. » Alors cet homme partit proclamer dans la ville entière tout ce que Jésus avait fait pour lui. Lc 8, 39 : « Distro d’az ti, ha displeg kement en deus graet Doue ez-keñver ». Mont a reas kuit eta en ur embann dre gêr a-bezh kement en devoa graet Jezuz en e geñver.
Quand Jésus revint en Galilée, il fut accueilli par la foule, car tous l’attendaient. Lc 8, 40 : Pa zistroas Jezuz, e voe degemeret gant ur bobl a dud, rak holl edont ouzh e c’hortoz.
Et voici qu’arriva un homme du nom de Jaïre ; c’était le chef de la synagogue. Tombant aux pieds de Jésus, il le suppliait de venir dans sa maison, Lc 8, 41 : Ha setu ma teuas un den anvet Jairoz, hag a oa e penn ar sinagogenn. Kouezhañ a reas e-harz treid Jezuz hag e bediñ da zont d’e di.
parce qu’il avait une fille unique, d’environ douze ans, qui se mourait. Et tandis que Jésus s’y rendait, les foules le pressaient au point de l’étouffer. Lc 8, 42 : Rak ur verc’h pennhêrez en devoa, dezhi un daouzek vloaz bennak, hag hi war he zremenvan. P’edo Jezuz o vont di, ar bobl e vouge.
Or, une femme qui avait des pertes de sang depuis douze ans, et qui avait dépensé tous ses biens chez les médecins sans que personne n’ait pu la guérir, Lc 8, 43 : Ha neuze ur vaouez klañv gant an diwadañ abaoe daouzek vloaz hep n’he dije gallet bezañ gwellaet gant den ebet,
s’approcha de lui par-derrière et toucha la frange de son vêtement. À l’instant même, sa perte de sang s’arrêta. Lc 8, 44 : a dostaas outañ a-ziadreñv, hag a stokas ouzh bevenn e vantell : war an taol e paouezas an diwadañ.
Mais Jésus dit : « Qui m’a touché ? » Comme ils s’en défendaient tous, Pierre lui dit : « Maître, les foules te bousculent et t’écrasent. » Lc 8, 45 : Met Jezuz da lavarout : « Piv en deus stoket ouzhin ? » Pa nac’he an holl, e respontas Pêr ; « Mestr, ur bobl a dud a zo ouzh da waskañ ha da flastrañ ».
Mais Jésus reprit : « Quelqu’un m’a touché, car j’ai reconnu qu’une force était sortie de moi. » Lc 8, 46 : Hogen Jezuz a lavaras : « Unan bennak en deus stoket ouzhin, rak gouezet em eus-me e oa aet un nerzh diouzhin ».
La femme, se voyant découverte, vint, toute tremblante, se jeter à ses pieds ; elle raconta devant tout le peuple pourquoi elle l’avait touché, et comment elle avait été guérie à l’instant même. Lc 8, 47 : Ar vaouez o welout e oa spurmantet, a zeuas en ur grenañ d’en em deurel ouzh e dreid, ha dirak an holl dud e anzavas perak he devoa stoket outañ, ha penaos e oa bet pareet war an taol.
Jésus lui dit : « Ma fille, ta foi t’a sauvée. Va en paix. » Lc 8, 48 : Eñ avat a lavaras dezhi : « Va merc’h, da feiz he deus da salvet, kae war-raok e peoc’h ! »
Comme il parlait encore, quelqu’un arrive de la maison de Jaïre, le chef de synagogue, pour dire à celui-ci : « Ta fille est morte. Ne dérange plus le maître. » Lc 8, 49 : Edo c’hoazh o komz, pa zeuas unan bennak da gaout mestr ar sinagogenn da lavarout dezhañ : « Marv eo da verc’h, arabat diaezañ ar mestr pelloc’h ».
Jésus, qui avait entendu, lui déclara : « Ne crains pas. Crois seulement, et elle sera sauvée. » Lc 8, 50 : Jezuz hag en devoa klevet, a respontas dezhañ : « Na spont ket, kred hepken, hag e vo salvet ».
En arrivant à la maison, il ne laissa personne entrer avec lui, sauf Pierre, Jean et Jacques, ainsi que le père de l’enfant et sa mère. Lc 8, 51 : Pa ’n em gavas en ti, ne lezas den ebet da vont e-barzh gantañ, nemet Pêr, Yann ha Jakez, ha tad ha mamm ar bugel.
Tous la pleuraient en se frappant la poitrine. Mais Jésus dit : « Ne pleurez pas ; elle n’est pas morte : elle dort. » Lc 8, 52 : An holl avat a oa o ouelañ hag oc’h ober kañv dezhi : « Na ouelit ket, eme Jezuz ; n’eo ket marv, met o kousket emañ ».
Mais on se moquait de lui, sachant qu’elle venait de mourir. Lc 8, 53 : Goap a raent outañ o c’houzout mat e oa marv.
Alors il lui saisit la main et dit d’une voix forte : « Mon enfant, éveille-toi ! » Lc 8, 54 : Hag eñ o vezañ kroget en he dorn a lavaras kreñv : « Va bugel, dihun ! »
L’esprit lui revint et, à l’instant même, elle se leva. Alors Jésus ordonna de lui donner à manger. Lc 8, 55 : Hag ar vuhez a addeuas enni ; sevel a reas war an taol, ha Jezuz a c’hourc’hemennas reiñ dezhi da zebriñ.
Ses parents furent frappés de stupeur ; quant à Jésus, il leur commanda de ne dire à personne ce qui était arrivé. Lc 8, 56 : Sebezet e chomas he zud. Eñ avat a zifennas outo lavarout da zen ar pezh a oa c’hoarvezet.
