Livre des Proverbes - Chapitre 1
Chapitre : 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31
Chapitre 1
PROVERBES de Salomon, fils de David, roi d’Israël. Pr 1, 1 : Krennlavarioù Salomon, Mab David, Roue Israel.
Veux-tu connaître la sagesse et l’instruction, avoir l’intelligence des propos intelligents, Pr 1, 2 : Evit anaout furnez ha kelennadurezh, evit kompren ar c’homzoù skiantek,
veux-tu acquérir une instruction éclairée, – la justice, le jugement, la droiture –, Pr 1, 3 : evit gounit deskadurezh ha sklêrijenn, reizhder, barnedigezh hag eeunded,
veux-tu rendre astucieux les naïfs, donner aux jeunes gens savoir et perspicacité ? Pr 1, 4 : evit reiñ poellegezh d’ar re skañvbenn,
Que le sage écoute, il progressera encore, et l’homme intelligent apprendra à diriger : Pr 1, 5 : an den fur da selaouo ha furoc’h e vo, an den poellek da c’hounezo ampartiz d’en em ren,
il saisira les proverbes et les traits d’esprit, les propos des sages et leurs énigmes. Pr 1, 6 : da gompren al lavarennoù, an heñveladennoù, sturiennoù ar Furien hag o setañsoù kuzh.
Le savoir commence avec la crainte du Seigneur ! Sagesse et instruction, l’insensé les méprise. Pr 1, 7 : Doujañs an Aotrou eo penn kentañ ar skiantegezh, met ar re ziboell a zispriz furnez ha deskadurezh.
Écoute, mon fils, les leçons de ton père, ne néglige pas l’enseignement de ta mère : Pr 1, 8 : Selaou, va mab, kelennadurezh da dad ha na zistaol ket kentel da vamm,
c’est comme une couronne de grâce sur ta tête, un collier à ton cou. Pr 1, 9 : rak un talgen a c’hras e vo evit da benn, un dro-c’houzoug evit da gerc’henn.
Mon fils, si des mauvais garçons veulent t’entraîner, ne les suis pas ! Pr 1, 10 : Va mab, mar fell d’ar bec’herien da hoalañ n’a ket d’asantiñ dezho ;
Ils vont te dire : « Marche avec nous, nous allons faire un coup sanglant, traquer un innocent, pour voir ! Pr 1, 11 : mar lavarent : Deus ’ta ganeomp ! Bezomp war-c’hed evit skuilh ar gwad, kuzhomp antelloù, hep abeg reizh, enep an dud dinamm,
Nous allons, comme la Mort, le dévorer vif, tout entier, pareil à ceux qui descendent à la fosse ; Pr 1, 12 : lonkomp anezho, bev-buhezek, evel ar Sheol, holl, en o fezh, evel tud o tiskenn er poull-bez ;
nous trouverons le magot, un vrai butin à remplir nos maisons ! Pr 1, 13 : a bep seurt madoù prizius hor bezo diwarno, hon tiez a leugnimp gant o dibourc’hioù ;
Tente ta chance avec nous, nous ferons tous bourse commune ! » Pr 1, 14 : tennañ a ri plouz berr ganeomp evit kaout da lod, un hevelep yalc’h a vo evidomp holl…
Eh bien, mon fils, ne marche pas avec eux, ne mets pas les pieds sur leurs sentiers ! Pr 1, 15 : N’a ket, va mab, da gerzhout ganto, distro da dreid diouzh o gwenodenn,
Car ils vont au mal d’un pied rapide, ils ont hâte de verser le sang. Pr 1, 16 : rak o zreid a red d’ober an droug, hastañ a reont skuilh ar gwad.
– Rien ne sert de tendre un filet, dit-on, si l’oiseau le voit. Pr 1, 17 : En aner e taoler ar roued dirak ar re divaskellek,
Eux, c’est contre eux-mêmes qu’ils montent ce coup sanglant : ils traquent leur propre vie. Pr 1, 18 : int avat a zo war-c’hed a-enep o gwad o-unan kuzhat a reont pechoù a-enep o buhez-int :
Telle est la voie que briguent les brigands : elle leur coûtera la vie. Pr 1, 19 : houmañ eo fin an dud youlek da skrapañ, ar c’hoantegezh diroll a gas d’an emgoll he mignon.
La Sagesse, au-dehors, lance un appel ; sur les places, elle élève sa voix ; Pr 1, 20 : Ar Furnez a laosk kriadennoù dre ar straedoù ; lakaat a ra he mouezh da sevel war ha plasennoù ;
au-dessus du tumulte, elle crie ; à l’entrée des portes de la ville, elle tient ce discours : Pr 1, 21 : gervel a ra e korn ar c’hroazhentoù, e kichen an dorioù hag e-barzh kêr ez embann he c’homzoù
« Combien de temps encore, étourdis, allez-vous aimer l’étourderie ? – Les insolents n’aspirent qu’à l’insolence, et les insensés refusent la connaissance ! Pr 1, 22 : betek pegoulz, skañbenneien, e plijo deoc’h mibiliachoù ? Betek pegoulz e plijo goapaerezh d’ar c’hoapaerien hag e kasaio an dud diboell ar skiantegezh ?
Tournerez-vous longtemps le dos quand je critique ? Contre vous, je laisserai libre cours à mon humeur, je vous ferai savoir ce que j’ai à vous dire. Pr 1, 23 : Diwar glevout va rebech en em droit, setu ma-z an da skuilh va spered warnoc’h ha d’ho lakaat da gompren va lavaroù.
Quand j’ai appelé, vous avez rechigné, quand j’ai tendu la main, nul ne s’en est soucié ! Pr 1, 24 : Met peogwir e c’harman hag e nac’hit va selaou, peogwir e astennan va dorn ha n’eus den o teurel pled,
Vous avez récusé tous mes conseils, vous n’avez pris à cœur aucune de mes critiques. Pr 1, 25 : peogwir e tisprizit va c’huzulioù ha ne fell ket deoc’h eus va gourdrouz,
Eh bien, moi aussi, lors de votre malheur, je rirai, je serai sarcastique quand viendra l’épouvante, Pr 1, 26 : e c’hoarzhin me ivez pa welin ho kwalleur hag e rin goap pa zeuio warnoc’h ar spouron,
quand elle viendra comme une tourmente, et que le malheur sera là, comme une tornade, quand viendront sur vous la détresse et l’angoisse. Pr 1, 27 : pa ’n em daolo warnoc’h ar spont hag ar gorventenn, pa ’n em zirollo warnoc’h ar reuz hag ar barr-avel, pa gouezho warnoc’h estrenvan hag anken.
Alors on m’appellera et je ne répondrai pas, on me cherchera et ne me trouvera pas, Pr 1, 28 : Neuze e c’halvint ha ne respontin ket, va c’hlask a raint ha n’am c’havint ket.
car ils ont refusé la connaissance et n’ont pas choisi la crainte du Seigneur. Pr 1, 29 : Dre m’o deus kasaet ar skiantegezh ha m’o deus ket karet doujañs an Aotrou,
Ils n’ont pas pris à cœur mes conseils, ils ont dénigré chacune de mes critiques : Pr 1, 30 : dre n’eo ket bet plijet dezho va c’huzulioù ha m’o deus disprizet va holl grozadurioù
alors, ils dégusteront les fruits de leur conduite, ils pourront se gaver de leurs intrigues. Pr 1, 31 : neuze ra zebrint eus frouezh o fazioù, ha ra gavint o gwalc’h gant frouezh o mennadoù !
Oui, l’indocilité des étourdis leur sera fatale, et l’insouciance des insensés les perdra. Pr 1, 32 : Rak diboellegezh ar skañbenneien a lazh anezho ha dibreder ar re ziskiant o c’has da goll ;
Celui qui m’écoute demeure en sécurité, à l’abri, sans malheur à redouter. » Pr 1, 33 : met an neb am selaou a chomo er peoc’h, hag a vevo sioul, hep aon rak droug ebet !
