Aller au contenu
Accueil » Bible en breton » Ancien Testament en breton » Livre des Juges » Chapitre 14

Livre des Juges - Chapitre 14

Levr : Levr ar Varnerien
Chapitre : 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21

Chapitre 14



Samson descendit à Timna et y remarqua une femme parmi les filles des Philistins. Jg 14, 1 : Diskenn a reas Samson da Zamna, hag e welas eno ur plac’h e-touez merc’hed ar Filistiz.

Il remonta l’annoncer à son père et à sa mère, et il leur dit : « À Timna, j’ai remarqué une femme parmi les filles des Philistins. Prenez-la-moi donc pour femme. » Jg 14, 2 : Pa voe savet en-dro d’ar gêr, e kontas an doare d’e dad ha d’e vamm, hag e lavaras : "Gwelet em eus e Tamna unan eus merc’hed ar Filistiz ; he c’hemerit evit ma vezo va gwreg !"

Son père lui dit, ainsi que sa mère : « N’y a-t-il pas assez de femmes parmi les filles de tes frères et dans tout mon peuple, pour que tu ailles prendre femme chez les Philistins, ces incirconcis ? » Mais Samson répondit à son père : « Prends-la-moi. Elle me plaît. » Jg 14, 3 : E dad hag e vamm a lavaras dezhañ : "Hag-eñ n’eus plac’h ebet e-touez merc’hed da vreudeur hag e-touez tud hor pobl, pa fell dit dimeziñ gant ur plac’h eus pobl ar Filistiz, tud diamdroc’h ?" Ha Samson a lavaras d’e dad : Kemer hounnezh evidon rak plijout a ra din".

Son père et sa mère ne savaient pas que le Seigneur inspirait ce choix et qu’il cherchait une occasion de conflit avec les Philistins qui, en ce temps-là, dominaient Israël. Jg 14, 4 : E dad hag e vamm ne ouient ket e c’hoarveze kement-se dre youl Doue : dre ma klaske un digarez a drouz ouzh ar Filistiz. En amzer-se edo ar Filistiz mistri war Israel.

Samson descendit donc à Timna avec son père et sa mère. Alors qu’ils arrivaient aux vignes de Timna, voici qu’un jeune lion se précipita sur lui en rugissant. Jg 14, 5 : Diskenn a reas eta Samson gant e dad hag e vamm da Zamna. P’en en gavjont gant gwiniegoù Tamna, setu ma teuas ul leon yaouank da benn hent dezho en ur yudal.

L’Esprit du Seigneur s’empara de lui, et, sans rien en main, Samson déchira le lion, comme on déchire un chevreau. Il ne raconta pas à son père et à sa mère ce qu’il avait fait. Jg 14, 6 : Spered an Aotrou a grogas e Samson, ha Samson a zispennas al leon, kuit da gaout mann ebet en e zorn, evel ma tispenner ur mennig. Ne ziskuilhas ket, na d’e dad na d’e vamm, ar pezh en devoa graet.

Puis il continua sa route. Il parla à la femme, elle lui plut. Jg 14, 7 : Diskenn a reas, komz a reas gant ar plac’h hag houmañ a blijas dezhañ.

Il revint quelques jours après pour la prendre, mais il fit un détour pour revoir le cadavre du lion. Il y avait dans sa carcasse un essaim d’abeilles et du miel. Jg 14, 8 : Ur pennadig amzer goude-se, en ur vont adarre da Zamna daveti, e reas un tamm tro evit gwelout korf al leon marv, ha setu ma oa e korf al leon un taol-gwenan ha mel.

Il en recueillit dans ses mains et, chemin faisant, il en mangea. Arrivé chez son père et sa mère, il leur en donna, et ils en mangèrent. Mais il ne leur raconta pas qu’il avait recueilli le miel dans la carcasse du lion. Jg 14, 9 : Kemer a reas mel en e zaouarn, hag e tebras dioutañ en ur zerc’hel gant e hent ; ha pa voe en em gavet gant e dad hag e vamm, e roas dezho un tamm eus ar mel da zebriñ ; met ne lavaras ket dezho en devoa kavet ar mel e korf ul leon.

Son père descendit alors chez cette femme, et Samson y donna un festin, comme le font habituellement les jeunes gens. Jg 14, 10 : Diskenn a reas tad Samson da di ar plac’h, hag eno e voe aozet ur fest gant Samson, hervez boaz ar priedoù nevez.

Dès qu’on le vit, on lui donna trente compagnons pour rester avec lui. Jg 14, 11 : Kerkent ha ma voe gwelet, e voe dibabet tregont eus ar gouvidi da vezañ gantañ.

Samson leur dit : « Je vais vous proposer une énigme. Si vous me l’expliquez au cours des sept jours du festin, et que vous en trouviez le sens, je vous donnerai trente tuniques et trente habits de rechange. Jg 14, 12 : Emaon o vont da lavarout deoc’h un divunadenn, eme Samson, ma teuit a-benn d’he displegañ din dindan ar seizh devezh banvez, ha mar divinit anezhi, e roin deoc’h tregont sae, ha tregont gwiskamant da cheñch,

Si vous ne pouvez me l’expliquer, c’est vous qui me donnerez trente tuniques et trente habits de rechange. » Ils lui dirent alors : « Propose ton énigme, nous écoutons. » Jg 14, 13 : met ma n’hellit ket he disklêriañ din, e roiot-c’hwi din tregont roched ha tregont eil re-zilhad". Hag e lavarjont dezhañ : "Ro da zivunadenn, ma selaouimp !"

Samson leur dit : « De celui qui mange est sorti ce qui se mange, et du fort est sorti le doux. » Au bout de trois jours, les jeunes gens n’avaient pas encore pu expliquer l’énigme. Jg 14, 14 : Hag e lavaras dezho : "Diouzh an hini a zebr, eo deut ar pezh a vez debret ; hag eus an hini kreñv eo deut an hini dous". E-pad tri devezh ne voent ket evit kaout penn ebet d’an divunadenn.

Ils dirent à la femme de Samson : « Séduis ton mari, pour qu’il nous explique l’énigme. Sinon, nous te brûlerons, toi et la maison de ton père. Est-ce pour nous déposséder que vous nous avez invités, oui ou non ? » Jg 14, 15 : Ar bedervet devezh e lavarjont da wreg Samson : "Laka da ozhac’h da zisplegañ e zivunadenn ; anez ni az tevo te ha ti da dad. Evit hon dibourc’hañ, eo hoc’h eus hor pedet d’ar friko, pe betra ?"

La femme de Samson se mit à pleurer tout contre lui. Elle lui disait : « Tu ne fais que me haïr, tu ne m’aimes pas ! Cette énigme que tu as proposée aux fils de mon peuple, tu ne me l’as pas expliquée ! » Il lui répondit : « Je ne l’ai même pas expliquée à mon père et à ma mère ! Et à toi, je l’expliquerais ! » Jg 14, 16 : Gouelañ a reas gwreg Samson e-tal dezhañ hag e lavare : "N’ec’h eus evidon nemet kasoni ha tamm karantez ebet. Lavaret ec’h eus un divunadenn da vugale va fobl, ha n’ec’h eus ket he disklêriet din-me". "N’em eus ket he disklêriet na d’am zad na d’am mamm, a respontas egile hag he disklêriañ dit a rafen ?"

Elle pleura tout contre lui pendant les sept jours que dura le festin, et, le septième jour, à force d’être harcelé, il finit par lui expliquer l’énigme. Et elle l’expliqua à son tour aux fils de son peuple. Jg 14, 17 : Leñvañ a reas e-giz-se e-pad ar seizh devezh fest ; ar seizhvet devezh, 'vel ma talc’he d’e hegal, e tisplegas dezhi an divunadenn, hag hi neuze he disklêrias da vugale he fobl.

Au septième jour, avant le coucher du soleil, les gens de la ville dirent à Samson : « Qu’y a-t-il de plus doux que le miel, de plus fort que le lion ? » Samson leur dit : « Si vous n’aviez pas labouré avec ma génisse, vous n’auriez pas trouvé mon énigme. » Jg 14, 18 : D’ar seizhvet devezh, kent kuzh-heol, e lavarjont dezhañ : "Petra zo dousoc’h eget ar mel. Ha petra zo kreñvoc’h eget al leon ?" Hag eñ a lavaras dezho : "Ma n’ho pije ket aret gant va annoar, n’ho pije ket kavet va divunadenn".

L’Esprit du Seigneur s’empara de lui. Il descendit à Ascalon, tua trente de ses habitants, prit leurs vêtements et donna les habits de rechange à ceux qui avaient expliqué l’énigme. Puis, plein de colère, il remonta vers la maison de son père. Jg 14, 19 : Spered an Aotrou a grogas ennañ, hag e tiskennas da Askalon. Eno e lazhas tregont den : o dibourc’hañ a reas hag e roas o dilhad d’ar re o devoa disklêriet an divunadenn. Hag e tommas e gounnar hag e savas en-dro da di e dad.

Quant à la femme de Samson, elle fut donnée à l’un de ses compagnons, dont il avait fait son ami. Jg 14, 20 : Roet e voe gwreg Samson da unan eus e geneiled a oa mignon dezhañ.